Wierook in de kloostergeneeskunde

Wierook (olibanum) wordt zowel voor rituele als voor medische doeleinden gebruikt. Het wordt gewonnen uit de korrelige hars van enkele Boswellia-soorten – een plantengeslacht uit de familie van de balsembomen. Vanwege hun waardevolle hars behoren de wierookbomen tot de kostbaarste planten op aarde. Er behoren ongeveer 25 soorten tot het geslacht Boswellia, maar de begeerde hars is bijna uitsluitend afkomstig van de volgende vier soorten:

• Boswellia sacra
• Boswellia serrata
• Boswellia papyrifera
• Boswellia frereana

Boswellia gedijt op plekken waar ander leven het moeilijk heeft: in de droge gebieden van Afrika, de Arabische wereld en India. Ruige woestijngebieden vormen de thuisbasis van deze onopvallend ogende bomen. Tussen rotsen en kliffen, op hoogtes tot 1200 meter, groeit de Wierookboom en trotseert daar windvlagen en zelfs langdurige droogteperiodes.

 

Voor medisch gebruik is met name de hars van Boswellia serrata van groot belang, de Indiase wierook. De werking is vooral te danken aan de triterpeenzuren die het bevat, met name boswelliazuren, de etherische olie en incensol.

 

Wierook heeft altijd al een magische reputatie gehad. Al in de oudheid werd het voor talrijke religieuze ceremonies gebruikt. De waarde ervan werd destijds vergeleken met die van goud. Zo werd de melkachtige hars beschouwd als wit goud. Als wierook verspreidt wierook zijn aromatische, hemelse geur. In de katholieke kerk symboliseert de Wierook opstijgende rook, het gebed dat naar de hemel is gericht.

Bijna net zo oud is het Kennis over de geneeskrachtige werking ervan. In het verleden hebben talrijke artsen en geleerden al gewezen op de positieve effecten van wierook. De oude Egyptenaren maakten zalfjes van de hars en waardeerden deze vanwege de aangename geur. De traditionele Indiase geneeskunde (Ayurveda) wees Wierook heeft ook altijd al een vaste plaats ingenomen. De Griekse arts Hippocrates raadde het gebruik ervan onder andere aan voor de behandeling van wonden. En ook Hildegard von Bingen kende en waardeerde wierook in de middeleeuwen.

Vandaag hebben talrijke studies hebben het medische nut van wierook aangetoond, met name van Boswellia serrata. Er worden hier vooral hoge verwachtingen gekoesterd van de ontstekingsremmende werking ervan. Indiase wierook lijkt geschikt te zijn voor de behandeling van reuma en chronische ontstekingsziekten.

Evenzo wordt Van wierook wordt gezegd dat het pijnstillend, ontstekingsremmend en antibiotisch werkt. Er wordt nog gediscussieerd of het daarin aanwezige incensol angsten kan verlichten en tot ontspanning kan bijdragen.

 

Boswellia-bomen Ze worden tot 8 meter hoog en blijven daarmee relatief klein. De kroon spreidt zich breed uit en behoudt daarbij een platte vorm. Om de kostbare hars te winnen, worden takken en stam ingesneden. Daar bevindt de hars zich in de uitscheidingskanalen van de schors.