Hildegard van Bingen – heilige, kerklerares, universele geleerde, voorbeeld

Hildegard van Bingen (1098 – 1179) is een van de belangrijkste vrouwen uit de Duitse middeleeuwen. Aangenomen wordt dat Hildegard geboren is op de voorvaderlijke zetel van haar familie in het huidige Niederhosenbach. Ze is vandaag de dag nog steeds wereldwijd bekend en haar kennis is voor ons actueel en belangrijk. De kloosterzuster stichtte rond 1150 een klooster in Bingen en schreef boeken over geneeskunde, natuurwetenschappen en theologie; ze was componiste, profetes, lid van de benedictijnen en een universele geleerde. Ze schreef een groot aantal werken, zoals bijvoorbeeld *Wisse die Wege* – *LIBER SCIVIAS*. Daarmee geldt zij als de eerste schrijfster en arts van Duitsland. Voor ons zijn vooral haar uitgebreide kennis van kruiden en haar – zoals men tegenwoordig zou zeggen – holistische medisch-wetenschappelijke kennis interessant: Zo houdt Hildegard van Bingen in het „Boek van de samengestelde geneesmiddelen over oorzaken, symptomen en genezing van ziekten”, waarin de ziekten van de mens van top tot teen worden behandeld en aanwijzingen worden gegeven voor een gezonde levenswijze

Het „Boek van de eenvoudige geneesmiddelen, gerangschikt volgens het scheppingsverhaal” bevat Hildegards leer over geneesmiddelen. Het was voor die tijd revolutionair. In het werk beschrijft Hildegard voornamelijk inheemse geneeskrachtige en nutplanten en hun eigenschappen. In totaal zijn er ongeveer 300 soorten opgenomen. Daaronder bevinden zich ook meer dan 20 buitenlandse planten en specerijen, zoals peper, kamfer, kruidnagel, dadels en nootmuskaat, die Hildegard als levende planten helemaal niet kon kennen.

Hildegard von Bingen was een sterke vrouw

De abdis Hildegard van Bingen maakt indruk met haar uitgebreide Kennis over kruiden en haar holistische leer over het lichaam en de ziel. Ze had visioenen en overtuigingen, was een sterke vrouw en liet zich door niets van haar pad afbrengen.

Hoewel ze zelf met gezondheidsproblemen kampte – of misschien juist daarom – trok ze eropuit om de natuur, de mens en de onderlinge verbanden daartussen te onderzoeken. Vandaag de dag kunnen we veel leren van haar inzichten om het evenwicht in ons leven te herstellen.

De holistische leer van Hildegard von Bingen

In het algemeen gaat het in Hildegard von Bingen Geneeskunde gaat niet zozeer over het herstel en de therapeutische behandeling van ziekten, maar veeleer over het streven naar een evenwichtige, zinvolle en gezonde levensstijl; kortom, een zeer moderne, holistische benadering. De krachten van geneeskrachtige planten werken hierbij ondersteunend.

De kruidenleer van Hildegard van Bingen op de bitterstoffen. Wij van Bitterkracht willen helpen om dit oude De kennis van Hildegard van Bingen te verzamelen en hun inzichten en recepten door te geven als hulpmiddel om zichzelf te helpen. Op basis hiervan hebben we de De BitterKraft!-reeks ontwikkeld. Maar wie was die man? Hildegard van Bingen? Lees hier meer over het leven, het werk en de invloed van deze indrukwekkende vrouw.

Wie was Hildegard von Bingen eigenlijk?

In 1098 kwam Hildegard als jongste van tien broers en zussen ter wereld gekomen. Haar exacte geboortedatum is onbekend. Al als kind kreeg ze haar beroemde visioenen.

Bovendien zou ze een zwakke gezondheid hebben gehad. Toen ze acht jaar oud was, ging ze als oblate naar een kluis op de Disibodenberg. De kluis stond onder de bescherming van benedictijnmonniken. Onder begeleiding van Jutta von Sponheim kwam Hildegard daar dichter bij God en leerde ze heel veel, wat haar later van pas kwam.

In die tijd waren de kloosters van de Benedictijnerorde ware centra van wetenschap, kunst en onderwijs, waaruit Hildegard waarvan zij ten volle profiteerde. Zij genoot een veelzijdige opleiding, die haar niet alleen in de theologie inwijdde, maar ook in de „Artes Liberales”, dat wil zeggen grammatica, retorica, dialectiek, alsmede rekenkunde, meetkunde, astronomie en muziek.

Hildegards opkomst als benedictijnse non

Op 15-jarige leeftijd legde Hildegard haar geloften af en werd ze officieel toegelaten tot de benedictijnenorde. De kleine kluis groeide uit tot een klooster en Jutta nam enige tijd de leiding op zich. Toen Jutta in 1136 stierf, werd Hildegard op 38-jarige leeftijd in onderlinge overeenstemming gekozen tot nieuwe Magistra (moeder van de vrouwengemeenschap). Vanwege haar gezondheidsproblemen nam ze de verkiezing slechts aarzelend aan.

Haar versoepeling van de vrij strenge regels van Jutta viel bij de benedictijnse monniken, en met name bij abt Kuno van Disibodenberg, niet bij iedereen in goede aarde. Toch genoot de latere heilige grote populariteit, wat het klooster op de Disibodenberg ten goede kwam. Maar Hildegard had andere plannen: ze wilde hun eigen gemeenschap oprichten.

Hildegard uit Bermersheim bij Alzey wordt Hildegard von Bingen

Tijdens een synode in Trier kreeg Hildegard in 1147 van paus Eugenius III toestemming om haar visioenen te publiceren. Tussen 1148 en 1150 bracht ze haar voornemen in praktijk. Samen met 18 zusters stichtte Hildegard het klooster Rupertsberg, dat boven het graf van Rupert van Bingen lag. Zo kreeg ze de naam die we tegenwoordig associëren met natuurgeneeskunde en visioenen: Hildegard van Bingen, een visionaire en heilige.

Helaas werd het klooster in 1632 verwoest tijdens de Dertigjarige Oorlog en is het sindsdien niet meer herbouwd. Tijdens het leven van Hildegard von Bingen bloeiden zowel het klooster als de gemeenschap. De priorij trok zoveel bezoekers dat de abdis al snel een dochterklooster in Eibingen stichtte. Dit is vandaag de dag nog steeds bewaard gebleven als de abdij St. Hildegard en kan worden bezocht.

Op zoek naar goddelijke visioenen

Al voordat ze naar het klooster van Rupertsberg verhuisde, begon Hildegard in de schijnwerpers te komen. Ze bleef verzwakt door ziekte en had nog steeds goddelijke visioenen. Vanaf 1141 werden de goddelijke visioenen die ze al sinds haar kindertijd had, zo intens dat ze ze begon op te schrijven.

Hoewel ze aanvankelijk twijfelde of de ingevingen werkelijk van goddelijke aard waren en of ze deze wel moest delen, kreeg ze in 1147 persoonlijk toestemming van paus Eugenius III. De afschriften van haar visioenen werden gepubliceerd en de populariteit van Hildegard von Bingen nam toe. Er wordt gezegd dat zij tijdens haar leven eerbiedig werd aangeduid als „Medegast aan Gods tafel“ werd genoemd.

Het ontstaan van Scivias en nieuwe kennis over kloosters

Haar belangrijkste werk Scivias, wat vertaald ‘Ken de wegen’ betekent, ontstond in een periode van ongeveer zes jaar tussen 1141 en 1147. Hildegard von Bingen’s De politieke invloed nam na de publicatie verder toe. Boeken die later over haar visioenen zijn verschenen, zijn het *Liber vitae meritorum* („Boek der levensverdiensten“) en het *Liber divinorum operum* („Wereld en mens“). Deze boeken zouden kunnen worden omschreven als visionaire ethiek.

Beetje bij beetje begon ze zich te verdiepen in de verbinding tussen de natuur en de mens, en tussen lichaam en ziel, en legde daarmee de basis voor een holistische natuurkunde en voeding. Haar innovatieve ideeën en frisse kijk op de wereld en haar bewoners groeiden uit tot een enorme schat aan kloosterkennis, waarvan het succes haar gelijk gaf. Veel mensen trokken op pelgrimstocht naar Hildegard von Bingen en het klooster Rupertsberg om daar raad te vragen.

De kracht van Hildegard von Bingen

Hildegard von Bingen stond bij haar aanhangers in hoog aanzien, en dankzij haar charismatische, zelfverzekerde uitstraling verwierf ze uiteindelijk ook buiten de grenzen van haar gemeenschap grote bekendheid. In de rooms-katholieke kerk werd ze destijds al als heilige vereerd en stond symbool voor een sterke vrouw, wat in de middeleeuwen zeer ongebruikelijk was. De eerste aanvraag voor heiligverklaring werd al in het jaar 1228 ingediend. Paus Benedictus XVI breidde op 10 mei 2012 haar verering uit tot de wereldkerk. Hildegard van Bingen bewees, in tegenstelling tot wat destijds algemeen werd aangenomen, op indrukwekkende wijze dat ook vrouwen uit eigen kracht nieuwe inzichten kunnen ontdekken – of deze nu van theologische of natuurwetenschappelijke aard zijn.

Op 17 september 1179 overleed Hildegard van Bingen op de respectabele leeftijd van 81 jaar in het klooster Rupertsberg.

Hildegard von Bingen – op vele gebieden deskundig en bewonderd

Vandaag bouwen we verder op De inzichten van Hildegard. Onze BitterKraft! is gebaseerd op haar kruidenleer en ook dat Vasten vanaf Aswoensdag kan uitstekend worden toegepast in combinatie met haar vastenmethoden. Laat u meevoeren naar de inspirerende en evenwichtige wereld van Hildegard von Bingen!

Het klooster van Hildegard von Bingen

Hildegard von Bingen trok op 14-jarige leeftijd naar het Inclusorium, om precies te zijn naar het van de buitenwereld afgeschermde gedeelte van de vrouwenkloostercel in het klooster Disibodenberg. In de zalen van dit klooster heeft zij overigens met haar werk „Scivias – Ken de wegen van de Heer” is begonnen. Vandaag de dag zijn er van dit klooster alleen nog ruïnes over, die echter vaak worden bezocht door aanhangers van Hildegard.

Zoals hierboven al vermeld, was Hildegard von Bingen daar nog niet tevreden mee. Ze droomde ervan haar eigen klooster te stichten – en dat deed ze ook. In 1147 legde ze de eerste steen voor het klooster Rupertsberg, dat op het graf van Rupert von Bingen was gebouwd. Zo kwam het tot de naamsverandering van Hildegard zu Bermersheim bij Alzey naar Hildegard von Bingen.

Helaas werd het klooster tijdens de Dertigjarige Oorlog verwoest. Hoewel nonnen herhaaldelijk de ruïnes wilden bewonen en weer opbouwen, is dat hen niet gelukt. In Rupertsberg legde de laatste abdis in 1642 haar ambt neer. Er is nog een dochterklooster bewaard gebleven, dat destijds door Hildegard von Bingen zelf in Eibingen werd gesticht. Tijdens haar leven reisde ze om de twee weken heen en weer tussen beide kloosters. Hoewel het klooster in Eibingen inmiddels tot een ruïne is vervallen, hebben aanhangers van Hildegard herhaaldelijk aangedrongen op restauratie.

Het was tot ongeveer 1803 continu bewoond, toen de secularisatie een einde maakte aan het kloosterleven.

In het midden van de 19e eeuw zetten edelen uit de omgeving zich in om de herinnering aan Hildegard von Bingen levend te houden. Een leidende rol was hierbij weggelegd voor bisschop Peter Josef Blum van Limburg. Op zijn initiatief werd op de heuvel boven Eibingen de Abdij St. Hildegard – in gedachten opgezet als opvolger van het dochterklooster in Eibingen. Zelfs vandaag de dag wonen en werken daar nog steeds meer dan 50 benedictijnse zusters. Volgens het kerkelijk recht wordt de abdij St. Hildegard erkend als opvolger van de kloosters Eibingen en Rupertsberg.

Hildegard von Bingen: doodsoorzaak

De Sterfdag van Hildegard von Bingen is 17 september 1179. Ze stierf op 81-jarige leeftijd. In haar officiële levensbeschrijving staat te lezen dat God haar op de hoogte had gebracht van haar overlijden.

Ze zou vervolgens haar dood in het klooster aan haar medezusters hebben aangekondigd. Ze zou er kalm onder zijn gebleven, omdat talrijke ziekten haar hele leven lang haar metgezel waren geweest – de mogelijke dood was eveneens haar constante metgezel. Volgens de verslagen van ooggetuigen Na haar dood zou er dagenlang een licht boven haar graf zijn gezien. Ook zouden er enkele Er zouden wondgenezingen bij haar graf hebben plaatsgevonden. Omdat dit naar verluidt zoveel bezoekers zou hebben aangetrokken, moest de bisschop van Mainz Hildegard von Bingen verbieden dat er nog meer wonderen bij het graf zouden plaatsvinden. Daarop zouden deze ook zijn gestopt.

Hildegard von Bingen Vioolcrème

Op het gebied van natuurlijke cosmetica heeft de heilige abdis Hildegard von Bingen met haar Vioolcrème een grote bijdrage geleverd. Tegenwoordig gaan we ervan uit dat haar ontdekking van de huidverzorgende eigenschappen van vioolcrème verband houdt met de daarin aanwezige secundaire plantstoffen. In haar geschriften valt het een en ander te lezen over de De 'genezende kracht' van viooltjes lezen; daarnaast zijn er recepten om de helende kracht te activeren.

Hildegard von Bingen-theeën

Hildegard von Bingen heeft talrijke onderzoeken naar kruiden en hun effecten uitgevoerd. De kruidengeneeskunde heeft dankzij haar talrijke inzichten verworven. In haar geschriften legt de heilige abdis vast voor welke aandoeningen welke kruiden hun nut hebben bewezen. Bij verkoudheid raadt ze bijvoorbeeld aan Liebstöckel, zoethout, wilde tijm of bertram. Als er sprake is van longaandoeningen, heeft Hildegard von Bingen Komijn, lavendel en hondsdraf. Alleen al het feit dat veel mensen tegenwoordig sommige van deze kruiden niet meer kennen, maakt duidelijk hoe dankbaar we Hildegard moeten zijn voor haar werk.

Met name Hildegard von Bingen heeft ontdekt hoe hoe heilzaam etherische oliën voor de mens kunnen zijn. Haar kennis van kruiden houdt zich dus ook bezig met de vraag welke planten welke etherische oliën bevatten en bij welke klachten deze kunnen helpen.

Boeken van Hildegard von Bingen

We zouden de heilige Hildegard van Bingen dankbaar moeten zijn voor het feit dat zij talrijke boeken en werken heeft geschreven en dat deze bewaard zijn gebleven dankzij haar kloosters. Haar populairste werk is SCIVIAS (Duits voor „Ken de wegen”). Het boek bestaat uit drie delen, die handelen over de relatie van de mens tot God en Lucifer. Uiteindelijk wordt de vraag gesteld wie de mensheid van het kwaad zal verlossen. Grofweg gezegd is het eerste deel van het boek een Verhandeling over God, de tweede over Jezus en de derde over de Heilige Geest.

Haar werk LIBER VITAE MERITORUM (Duits: Het boek van de vergelding van het leven) gaat over hoe je als mens in deze wereld het goede kunt doen, ofwel in de geest van het goede kunt leven. Het boek is opgebouwd als een toneelstuk en is zeer interessant om de gedachten van de heilige abdis te doorgronden.

Voor de Hildegard-geneeskunde waren haar beide werken PHYSICA en CAUSAE ET CURAE belangrijk. In haar eerste werk, dat maar liefst 513 hoofdstukken telt, schrijft ze over kruiden, dieren, planten en zelfs de oorsprong van metalen. Talrijke recepten zijn bedoeld om de menselijke gezondheid te bevorderen, waardoor dit werk ook vandaag de dag zeker de moeite waard is om te lezen.

Het werk CAUSAE ET CURAE houdt zich bezig met ziekten en de oplossing of genezing daarvan. Ook dat geeft een interessant inzicht in de stand van de geneeskunde ten tijde van de heilige Hildegard van Bingen.

Bovendien was Hildegard von Bingen schrijfster en adviseur van vele invloedrijke persoonlijkheden uit haar tijd, zoals Frederik Barbarossa en de paus.

Wat laat Hildegard von Bingen na voor het nageslacht?

Ten eerste is ze een heilige, onder andere omdat ze na haar dood wonderen zou hebben verricht. Dat geeft gelovigen hoop, wat een centraal onderdeel van haar nalatenschap is. Anderzijds laat ze haar Kloostergemeenschappen. Hoewel er vandaag de dag alleen nog de abdij van St. Hildegard over is, bloeiden er vroeger twee door Hildegard von Bingen gestichte kloosters. Daarbij komt ten slotte nog haar schat aan kennis: werken zoals PHYSICA is ook vandaag de dag nog steeds effectief en helpt sommige mensen, gezonder te leven.